Czas jako abstrakcja
Dla wielu ludzi czas jest mierzalny i przewidywalny – zapisujemy spotkania w kalendarzu, ustawiamy budziki, pilnujemy zegarka. Dla osób neuroatypowych jednak czas bywa nieuchwytny. Trudności z jego odczuwaniem, zarządzaniem i planowaniem wynikają z innego przetwarzania bodźców i priorytetów przez mózg. Dla mnie – osoby neuroatypowej – zmysł czasu to wyzwanie, ale także pole, które nauczyłam się rozwijać dzięki wsparciu technologii, codziennych nawyków i… mojej kotki Lilith.
Dlaczego osoby w spektrum autyzmu lub z ADHD zmagają się z zarządzaniem czasem? Jak wpływa to na życie codzienne, zarówno zawodowe, jak i prywatne? I co pomaga utrzymać rutynę w mojej rzeczywistości? Zapraszam do lektury.
Zmysł czasu w spektrum: Inne postrzeganie rzeczywistości
Osoby neuroatypowe doświadczają czasu inaczej z kilku powodów:
• Czas jako abstrakcja:
Czas, choć obecny wszędzie – na zegarkach, w harmonogramach – dla wielu osób w spektrum jest trudny do uchwycenia. Liczenie godzin czy minut bywa abstrakcyjne, a ich upływ często niezauważalny.
• Hiperfocus i jego pułapki:
Jednym z typowych zjawisk jest hiperfokus – intensywna koncentracja na jednym zadaniu, która „wyłącza” świadomość upływu czasu. Dla mnie oznacza to, że gdy wpadnę w wir pracy nad czymś interesującym, mogę zapomnieć nawet o najbardziej pilnym spotkaniu.
• Rozproszona uwaga:
Trudności w skupieniu uwagi, charakterystyczne dla ADHD, mogą prowadzić do prokrastynacji lub porzucania zadań. Nawet jeśli czas jest zaplanowany, przejście od planowania do działania bywa problematyczne.
• Zaburzona perspektywa czasowa:
Osoby w spektrum często doświadczają „teraz” bardziej intensywnie niż przyszłości. To, co dzieje się w danym momencie, pochłania ich uwagę, co utrudnia myślenie o nadchodzących obowiązkach.
Wyzwania codziennego zarządzania czasem
Trudności z czasem mają konkretne konsekwencje w codziennym życiu osób neuroatypowych:
• Życie zawodowe:
• Przekraczanie deadlinów lub zapominanie o nich.
• Problem z oceną, ile czasu zajmie wykonanie zadania, co prowadzi do przeciągania lub porzucania projektów.
• Nagromadzenie obowiązków powoduje przeciążenie emocjonalne.
• Życie prywatne:
• Spóźnienia na spotkania, które mogą być odbierane jako brak szacunku.
• Zapominanie o codziennych obowiązkach, takich jak zakupy czy sprzątanie, jeśli nie zostaną one wpisane do harmonogramu.
• Higiena osobista: Osoby neuroatypowe mogą zapominać o regularnych czynnościach higienicznych, takich jak mycie zębów czy branie prysznica, szczególnie gdy są pochłonięte innymi zadaniami.
• Zapominanie o posiłkach: W wirze pracy lub hiperfokusu jedzenie może zejść na dalszy plan, co wpływa na samopoczucie i zdrowie.
Moje sposoby na zarządzanie czasem
W moim życiu zawodowym i prywatnym zapanowanie nad czasem to ciągłe wyzwanie. Jednak udało mi się wypracować strategie, które pomagają mi w codziennym funkcjonowaniu:
• Kalendarz Google i alarmy w telefonie:
Kalendarz to moja ostoja. Wszystkie ważne wydarzenia, od spotkań zawodowych po wizyty lekarskie, zapisuję w nim z odpowiednimi przypomnieniami. Wiem, że bez tego mogłabym zapomnieć nawet o najistotniejszych rzeczach. Alarmy w telefonie służą mi jako dodatkowe „budziki” na chwilę przed kluczowymi zadaniami.
• Kotka Lilith jako mój osobisty pomocnik:
Lilith – moja kotka – jest nie tylko towarzyszką codzienności, ale także naturalnym przypomnieniem o rutynie. Jej potrzeby, takie jak karmienie czy zabawa, wyznaczają punkty orientacyjne w moim dniu.
• Unikanie hiperfokusu w kluczowych momentach:
Z doświadczenia wiem, że jeśli mam zaplanowane spotkanie, muszę unikać działań, które mogą mnie pochłonąć. Oznacza to, że nie zaczynam pracy nad ulubionym projektem tuż przed wyjściem, bo wiem, że zapomnę o czasie.
Jak poprawić zmysł czasu? Strategie dla osób neuroatypowych
1. Planowanie wizualne:
• Tablice magnetyczne, plannery czy aplikacje wizualizujące czas mogą pomóc lepiej zrozumieć, jak podzielić dzień.
2. Tworzenie mikroharmonogramów:
• Dla każdego zadania warto zaplanować mniejsze kroki i przypisać im czas.
3. Stałe rytuały:
• Codzienne czynności o tej samej porze, takie jak poranna kawa czy wieczorne czytanie, pomagają utrzymać rytm dnia.
4. Przypomnienia o posiłkach i higienie osobistej:
• Ustawianie alarmów na posiłki lub higienę (np. wieczorne mycie zębów) pomaga w utrzymaniu regularności.
Czas na własnych zasadach
Dbanie o higienę osobistą, regularne posiłki i zarządzanie czasem to wyzwania, które osoby neuroatypowe mogą przezwyciężyć dzięki odpowiednim narzędziom i rutynie. Kotka Lilith, kalendarz Google i alarmy pomagają mi w codzienności, ale kluczowe jest zrozumienie siebie i akceptacja swoich ograniczeń.
Więcej o zarządzaniu czasem w spektrum:
Hiperfokus – supermoc czy przekleństwo? Rozmowa z psychiatrką Lottą Borg Skoglund
Skuteczne Strategie na Dotrzymywanie Terminów u Dorosłych z ADHD
Prokrastynacja w spektrum autyzmu – zrozumieć i pokonać
Emocje w spektrum – od złości po radość
Pytanie do Was, moi drodzy
Jak radzicie sobie z zarządzaniem czasem? Czy macie swoje rytuały lub narzędzia, które pomagają Wam utrzymać rytm dnia? Podzielcie się swoimi doświadczeniami w komentarzach!
Dla osób neuroatypowych sztuka to coś więcej niż estetyka – to sposób na komunikację, wyciszenie i odkrywanie siebie. Jak odbierają ją osoby w spektrum lub z ADHD? Dlaczego minimalizm i kontrasty są tak ważne? Odkryj unikalne spojrzenie na sztukę w naszym jutrzejszym artykule!

Kontakt:
Wpisy gościnne: achmiel@aspergerkawsieci.com
Instagram: aga_aspergerka_w_sieci
Dedykowana grupa na FB: GŁOS W SPEKTRUM
3 odpowiedzi na “Wprost i jasno: Neuroatypowość a zmysł czasu – dlaczego zarządzanie czasem bywa wyzwaniem?”
-
[…] Neuroatypowość a zmysł czasu – dlaczego zarządzanie czasem bywa wyzwaniem? […]
-
[…] Neuroatypowość a zmysł czasu – dlaczego zarządzanie czasem bywa wyzwaniem? […]
-
Ja też zgłaszam moją kotkę jako dobrego strażnika strukturalizacji w różnych momentach.


Dodaj komentarz