O tym, że najłatwiej zakochać się we własnym wyobrażeniu

Uśmiech jak cisza.
Miłość nie zna imienia —
igła pamięta.

O człowieku, którego nigdy naprawdę nie poznaliśmy

Audition (1999) Takashiego Miike przez wielu zapamiętywany jest jako jeden z najbardziej szokujących horrorów końca XX wieku. Ale jego siła nie polega na brutalności.

Przez większą część filmu oglądamy spokojny dramat.

Wdowiec Aoyama, namawiany przez przyjaciela, organizuje fikcyjny casting na rolę filmową. W rzeczywistości szuka kobiety, z którą chciałby zbudować nowy związek.

Wśród wielu kandydatek pojawia się Asami.

Cicha.

Delikatna.

Idealna.

Przynajmniej taka wydaje się na początku.

Takashi Miike prowadzi widza bardzo ostrożnie. Najpierw pozwala uwierzyć, że oglądamy historię o samotności i drugiej szansie. Dopiero później pokazuje, że od początku patrzyliśmy nie na człowieka, ale na wyobrażenie o nim.

Audition nie jest filmem o zemście.

Nie jest też filmem o przemocy.

To opowieść o iluzjach, które tworzymy o drugim człowieku. O maskach, oczekiwaniach i samotności, która potrafi zamienić drugą osobę w projekt własnych pragnień.

Najbardziej niebezpieczne okazuje się nie to, kim ktoś jest.

Najbardziej niebezpieczne bywa to, kim chcemy go zobaczyć.

Paweł: Kiedy zakochujesz się w historii

Każda historia zaczyna się niewinnie: jednym pytaniem, jedną decyzją i przekonaniem, że wszystko jest pod kontrolą. Niektórzy ludzie pojawiają się cicho, bez wielkich słów, mimo to od początku zmieniają kierunek całej historii. Najbardziej zagadkowi z nich nie opowiadają o sobie wiele. Zostawiają miejsce na nasze własne wyobrażenia i właśnie tam rodzą się złudzenia. Czy wszystko jest takie, jak się wydaje, czy chcemy widzieć to, co dla nas wygodne? To, co dostrzegamy bardzo rzadko jest całą prawdą. Ludzie pokazują światu tylko wybrane fragmenty siebie. Nie wszystko jest jednoznaczne. Pod powierzchnią kryje się chaos i nieprzewidywalność.

Granica między fascynacją a obsesją jest znacznie cieńsza, niż chcielibyśmy wierzyć. Najbardziej zmienia nas moment, w którym rozumiemy, że rzeczywistość wygląda inaczej, niż przez cały czas myśleliśmy. Ból może być ścieżką wyrażania uczuć, poczucie bezpieczeństwa bywa fałszywe. Trudno jest wtedy otworzyć się na miłość. Wzajemne uzależnienie to pętla bez wyjścia.

Każdy wybór niesie za sobą konsekwencje, nie zawsze od razu, ale prędzej czy później przychodzi moment, w którym trzeba się z nimi spotkać. Obsesja, manipulacja i pożądanie to gra przemocy. To idealna recepta na złe zakończenie…

Agnieszka: Maski, których nie zauważamy

Patrzę na Audition przede wszystkim jak na film o projekcjach.

O tym, jak bardzo chcemy wierzyć, że umiemy rozpoznać drugiego człowieka po kilku spotkaniach. Że cisza oznacza łagodność. Że uprzejmość oznacza bezpieczeństwo. Że nasze pierwsze wrażenie jest prawdą.

Z perspektywy osoby w spektrum ten film porusza mnie z jeszcze jednego powodu.

Już długo słucham o maskowaniu autystycznym. O tym, jak osoby w spektrum uczą się zachowań, których oczekuje od nich świat.

Audition pokazuje coś odwrotnego.

Nie tylko ludzie zakładają maski.

My również nakładamy je innym.

Budujemy obraz drugiej osoby z własnych oczekiwań, pragnień i lęków. Przestajemy widzieć człowieka. Zaczynamy widzieć rolę, którą ma odegrać w naszym życiu.

I właśnie dlatego ten film wydaje mi się tak niepokojący.

Nie dlatego, że pokazuje przemoc.

Dlatego, że przypomina, jak łatwo pomylić własną wyobraźnię z rzeczywistością.

Jak często zakochujemy się nie w człowieku, ale w jego wersji stworzonej przez nas samych.

A kiedy maski opadają, okazuje się, że prawdziwe spotkanie dopiero się zaczyna.

Może właśnie dlatego warto patrzeć uważniej.

Nie po to, by szybciej ocenić.

Po to, by naprawdę zobaczyć.

IG: Agnieszka

IG: Paweł